Impressie van de visiebijeenkomst over veiligheid

Student en praktijkopleider
De sectorkamer Zakelijke dienstverlening en veiligheid organiseerde op 7 juni bij SBB in Zoetermeer een visiebijeenkomst over veiligheid. Aan de hand van inspirerende praktijkvoorbeelden gingen bestuurders, defensie- en politiefunctionarissen, securitymanagers, praktijkopleiders en sectordirecteuren van scholen in debat. Een impressie.

Gerrit Vreugdenhil, voorzitter sectorkamer, opening visiebijeenkomst

Er is een tekort aan in de totale veiligheidssector op de arbeidsmarkt. Om op dit tekort in te spelen is het belangrijk dat kwalificaties versoepelen en de marktsegmenten meer samenwerken en kennis uitwisselen. Het is de taak van de sectorkamer om de verschillende marktsegmenten samen te laten komen en te laten nadenken over wat studenten precies moeten kunnen als ze hun opleiding hebben afgerond.

Daarnaast is er sprake van beroepsvervaging binnen het mbo-onderwijs. Een oorzaak van deze beroepsvervaging zijn de razendsnelle ontwikkelingen op het gebied van ICT en technologie. Om de arbeidstekorten binnen de verschillende segmenten op te vullen, is flexibiliteit tussen de marktsegmenten hard nodig. SBB/sectorkamer wil bijdragen aan het maken van een doorstart op het gebied van onderwijs in de veiligheidssector door thematisch met elkaar aan de slag te gaan in de sectorkamer. Tevens kampen beveiligingsberoepen met imagoproblemen onder jongeren, specifiek onder jongeren met een diverse achtergrond.

Kolonel Niels ten Anscher over de toekomstvisie op het personeelsbeleid & de invloed van techniek op de toekomst van leerloopbanen in het mbo

Bij defensie staan continue ontwikkeling en bijscholing van vakmanschap centraal wanneer het gaat om het opleiden van mensen. Naast de ontwikkeling en bijscholing van de operationele taken die een werknemer moet uitvoeren, staat de persoonlijke-professionele ontwikkeling van het individu centraal.

Defensie moet per jaar ongeveer 6000 mensen werven om het huidige personeelstekort te dichten. Hiervoor heeft defensie ongeveer 480000 sollicitanten nodig per jaar nodig. Dit is bijna onhaalbaar. Om goede mensen aan te trekken is samenwerking met het onderwijs, bedrijfsleven en andere segmenten hard nodig. Defensie werkt op dit moment bijvoorbeeld intensief samen met een aantal roc’s om technisch personeel op te leiden en na een periode bij de krijgsmacht door te laten stromen naar de arbeidsmarkt.

Omdat de technologische ontwikkelingen binnen de verschillende vakmanschappen nauwelijks bij te houden zijn, zal binnen defensie anders moeten worden gekeken naar de manier opleiden. Defensie zal werknemers meer defensie-breed moeten gaan opleiden. De uitgangspunten van defensie-breed opleiden zijn: het ontwikkelen mentale weerbaarheid, het ontwikkelen van een professionele beroepshouding en continue bijscholing van vakmanschap en technologische ontwikkelingen.

Prof. dr. Marc van de Meer, bijz. hoogleraar onderwijsarbeidsmarkt Universiteit Tilburg en wetenschappelijk adviseur SBB, over de toekomst van het mbo als lerend bestel

Het mbo-onderwijs moet inspelen op internationalisering, technologisering en de tekorten op de arbeidsmarkt door een brede opleidingsvijver voor de veiligheidssector te creëren. Een bredere opleidingsvijver kan worden gecreëerd door bredere veiligheidsopleidingen aan te bieden. Dit kan ervoor zorgen dat uitstromers bij bijvoorbeeld defensie gemakkelijk aan de slag kunnen bij de politie of de private sector.

Er kan worden ingespeeld op de uitstroompieken van de verschillende segmenten. Bij defensie is bijvoorbeeld sprake van een piek aan uitstroom van personeel op 35-jarige leeftijd. zijn Bij defensie stromen mensen in op 18-jarige leeftijd tot ongeveer 35 jaar. Politie instroom vanaf gemiddeld 23 jaar tot pensioen leeftijd. Particuliere beveiliging heeft geen grenzen aangegeven. Door intensievere samenwerking tussen sectoren zouden deze mensen bij de politie aan de slag kunnen. Dit zorgt voor een mobiliteitspatroon tussen de in- en uitstroom van personeel in het veiligheidsdomein.

Paulien van Panhuis, sectorhoofd Basis Politieonderwijs over de visie op onderwijsvernieuwingen in versnellingkamers

De Politieacademie biedt mensen met een ICT-achtergrond nu een versneld traject aan om relevante ICT-kennis binnen te halen. Pauline van Panhuis pleit ervoor dat binnen hele veiligheidssector studenten continue moet bijscholen op gebied van relevante technologische ontwikkelingen. Dit zorgt ervoor dat werknemers gemakkelijker kunnen doorstromen en kunnen worden ingezet bij een ander segment. De strategische visie van de politieacademie op de tekorten op de arbeidsmarkt van de politieacademie is o.a. het doen van een beroep op persoonlijke ontwikkeling en algemene professionele ontwikkeling van personeel. Dit zorgt ervoor dat werknemers flexibel zijn op de arbeidsmarkt en makkelijker kunnen overstappen naar een andere werkgever binnen de sector, zoals de particuliere beveiliging. De focus op persoonlijke en algemene professionele ontwikkeling heeft ook tot volg dat werknemers een stuk waardering voelen vanuit de academie en duurzaam inzetbaar zijn binnen de politie.

Door de arbeidsmarkttekorten moet de politie nauwe samenwerking blijven aangaan met onderwijsinstellingen. De politieacademie is een unieke samenwerking aangegaan met roc's in Nederland. Deze roc’s bieden, naast de reguliere HTV-opleidingen, ook een keuzedeel HTV-P aan met als doel studenten te enthousiasmeren voor het politievak.

Best Practices, HTV-P door docent/deelprojectleider MBO Digitale Leeromgeving Politieacademie Jean Paul Jager

Jean Paul Jager geeft een heldere uiteenzetting. Het curriculum van HTV-P-opleidingen in Nederland moet eenduidig zijn en in lijn zijn met het curriculum van de Politieacademie. Een van de middelen die wordt ingezet om dit te bereiken is de MBO Digitale Leeromgeving van de Politieacademie. Vooral in de samenwerking tussen politie en het onderwijs is nog werk aan de winkel, als het gaat om het professionaliseren en het op het niveau komen van de instroomeis van de politieacademie. De politieacademie heeft inmiddels onderwijsmaterialen aan de scholen ter beschikking gesteld. Collega Irma Neijman is trajectbegeleider HTV-P en werkzaam bij het politiekorps regio Haaglanden, ze duidt aan dat het belangrijk is om jongeren al op het vmbo kennis te laten maken met het politievak. vmbo’ers krijgen in het derde jaar de mogelijkheid om stage te lopen bij de politie en kunnen kiezen voor het keuzevak geüniformeerde dienstverlening en veiligheid. Irma is ook verantwoordelijk voor de invulling van zon 330 stageplekken bij de Politie Haaglanden voor HTV-P-studenten. In Den Haag krijgen eerstejaarsstudenten HTV-P al de mogelijkheid om stage te lopen bij de politie. Dit zorgt ervoor dat jongeren eerder in aanraking komen met het politievak en vroegtijdig de kans krijgen hun talenten te ontplooien bij de politie. En daardoor eerder weten of dit vak ook voor hen geschikt is

Veel jongeren hebben (vaak door de media) een negatief beeld van de politie. Irma heeft goede ervaringen met het voeren van persoonlijke gesprekken over het politievak met jongeren in verschillende wijken. Dit doe je door langs buurthuizen en scholen te gaan en gesprekken met deze jongeren aan te gaan over dingen die spelen in de wijk en hun persoonlijke situatie. Het politiekorps en de 11 eenheden zouden dit ook kunnen implementeren met als doel studenten te enthousiasmeren over het vak.

Best Practices visie onderwijsvernieuwing Richard Gerrits, Voorzitter vakbond BOA-ACP

Voorzitter van de vakbond BOA-ACP, Richard Gerrits, benadrukt dat het belangrijk is de digitale competenties (ook voor oudere werknemers) bij te houden. Mensen moeten langer werken en het is van belang dat je als organisatie mensen enthousiast houdt voor het werken in de veiligheidskolom. Ook zal er met werknemers op regelmatige basis moeten worden meegedacht over hun loopbaanperspectief. De vakbond BOA-ACP biedt op dit moment werknemers de mogelijkheid om met een onafhankelijk loopbaanadviseur een gesprek te voeren waarbij onderwerpen als vitaliteit, duurzame inzetbaarheid en leven lang leren aan de orde komen. Ook worden er tools aangereikt hoe men zich bijvoorbeeld zich kan laten omscholen tot een ander beroep binnen het veiligheidsdomein zodat de betreffende BOA duurzaam inzetbaar blijft. De vakbond BOA-ACP gaat in de toekomst een steeds belangrijkere rol spelen op het gebied van duurzame inzetbaarheid, vitaliteit en leven lang leren.

De visie over de publiek-private samenwerking op het gebied van veiligheid, Ingrid Meuwissen, voorzitter Port Security Center Peter Hoes, directeur van Alpha Security Int. & Danielle Justus directeur HR bij Securitas & voorzitter van het SOBB

De samenwerking tussen de Rotterdamse haven en Securitas loopt goed. Het leven lang ontwikkelen zou meer centraal moeten staan in de loopbanen van alle werknemers in de veiligheidssector. De focus van scholing zou moeten liggen bij algemene vaardigheden van beveiligers in plaats van hen op te leiden tot een specifiek soort beveiliger. Dit zorgt ervoor dat men flexibel inzetbaar is op de arbeidsmarkt en zijn carrière voortzetten bijvoorbeeld bij luchthavens. Het mbo-onderwijs moet een kweekvijver worden voor de veiligheidssector waar de basisvaardigheden in het middelpunt staan. Om de kwaliteit binnen de particuliere beveiliging te waarborgen zou permanente educatie en bijscholing verplicht moeten worden.

Wrap-up, Marc van der Meer, aanbevelingen die voortkomen uit de visiebijeenkomst voor de strategische innovatieagenda MBO veiligheid

Het onderwijs, bedrijfsleven en de publieke sector komen voor grote uitdagingen te staan. De tekorten op de arbeidsmarkt zullen moeten worden gevuld en er zal moeten worden ingespeeld op de technologische ontwikkelingen. Het veiligheidsbestel moet zich richten op een lerend bestel door gezamenlijk invulling te geven aan eenduidig, praktijkgericht en toekomstbestendig onderwijs.

  1. Leven lang leren. Tijdens en na de opleiding moet continue geïnvesteerd moet worden in de loopbaanbegeleiding van mensen. Dit houdt in dat gekeken wordt naar de persoonlijke wensen die mensen hebben op het gebied van persoonlijke en professionele ontwikkeling in de veiligheidssector. Dit heeft als doel deze mensen duurzaam inzetbaar zullen zijn in de veiligheidssector.
  2. Het onderwijs moet inspelen op technologische ontwikkelingen binnen de veiligheidssector en samenwerken met andere sectoren binnen het beroepsonderwijs op het gebied van techniek en ICT.
  3. Opleidingen binnen de sector moeten breder en daarnaast eenduidiger op elkaar aansluiten. Een mogelijke oplossing is het ontwikkelen van een brede basisopleiding. De sectorkamer moet nadenken over de specifieke inhoud van deze opleiding. Er moeten meer instroommogelijkheden zijn tussen verschillende instituten van de veiligheidssector.
  4. Het zogenaamde Practices met elkaar moeten blijven uitwisselen op het gebied van opleiden, gebruik van techniek in de praktijk en werving en selectie.
  5. Om in te spelen op de tekorten op de arbeidsmarkt moeten jongeren al op het VMBO geënthousiasmeerd worden over veiligheidsopleidingen. Een dergelijke aanbeveling werd eerder door de Tweede Kamer gedaan in de ‘mbo-vmbo brief’ Sterk beroepsonderwijs op 28 mei 2018.

De voorzitter dankt iedereen voor hun komst en waardevolle bijdrage.