Kwalificatiedossiers

Het kwalificatiedossier beschrijft de eisen waaraan een student moet voldoen om zijn diploma te behalen. Elk dossier bevat een of meer kwalificaties en iedere kwalificatie leidt tot een diploma. Hoe beter de diploma-eisen aansluiten op de wensen van het bedrijfsleven, hoe groter de kans op een baan voor een beginnende beroepsbeoefenaar en hoe beter bedrijven hun vacatures kunnen vervullen. Alle kwalificatiedossiers samen, aangevuld met de keuzedelen, vormen de kwalificatiestructuur.

Basisdeel, profieldelen en keuzedelen

Een kwalificatiedossier bestaat uit een basisdeel en een of meer profieldelen. Het basisdeel bevat de generieke onderdelen Nederlandse taal, rekenen, loopbaan en burgerschap en Engels (uitsluitend voor niveau 4). Verder bevat het gemeenschappelijke elementen, die gelden voor alle kwalificaties in het dossier: kerntaken, werkprocessen, vakkennis, vaardigheden en houdingsaspecten. Het profieldeel beschrijft de specifieke onderdelen. Keuzedelen zijn een plus op de kwalificatie en maken de opleiding compleet.

Kwaliteitscriteria

Voor de kwalificatiestructuur gelden criteria, die zijn vastgelegd in het toetsingskader van het ministerie van OCW. Het toetsingskader beschrijft zowel de kwaliteitseisen voor de kwalificatiedossiers en -structuur als het proces. De Toetsingskamer beoordeelt de kwaliteit van de voorgestelde kwalificatiedossiers en keuzedelen op doelmatigheid, uitvoerbaarheid, herkenbaarheid, transparantie, flexibiliteit en duurzaamheid.

Het pad naar een nieuw kwalificatiedossier

Stap 1: Bedrijfsleven aan zet

De ontwikkeling van kwalificatiedossiers vraagt om brondocumenten met actuele beroepeninformatie. Het bedrijfsleven levert deze informatie aan. Daarin draait het om vragen als: voor welke beroepen wil men opleiden? Welke werkzaamheden horen bij deze beroepen? Wat is de mate van verantwoordelijkheid en zelfstandigheid? Waar werken deze beroepsbeoefenaren? Welke ontwikkelingen spelen er? Welke loopbanen zijn gebruikelijk? Gelden er wettelijke eisen voor deze beroepen? Om hoeveel beroepsbeoefenaren gaat het? En: welke beroepen zijn verwant? Met deze beroepeninformatie dient het bedrijfsleven bij de sectorkamer een verzoek in om een of meer nieuwe kwalificaties te ontwikkelen of te actualiseren.

Stap 2: Opdracht door sectorkamer

In de sectorkamers van SBB maken onderwijs en bedrijfsleven specifieke afspraken over de kwalificatiestructuur. De sectorkamers laten zich hierover adviseren door marktsegmenten. Een verzoek voor nieuwe kwalificaties of onderhoud aan kwalificaties, komt eerst in de marktsegmenten op de agenda. Zij adviseren vervolgens aan de sectorkamers. De sectorkamers besluiten of zij opdracht geven voor het aanpassen of ontwikkelen van een kwalificatiedossier.

Stap 3: Ingangstoets door Toetsingskamer

Nadat de sectorkamer van SBB een ontwikkelopdracht heeft gegeven, bereidt het team Kwalificeren en examineren van SBB de ingangstoets voor. Het uitvoeren van de ingangstoets is de verantwoordelijkheid van de onafhankelijke Toetsingskamer van SBB. De Toetsingskamer beoordeelt het ontwikkelverzoek aan de hand van de criteria uit het Toetsingskader. Als de Toetsingskamer akkoord is, vormt dat de feitelijke start van het ontwikkelproces van het kwalificatiedossier.

Stap 4: Ontwikkelproces

De sectorkamer bepaalt welke deskundigen bij het ontwikkelproces betrokken moeten worden. Met hun input ontwikkelt het team Kwalificeren en examineren een conceptkwalificatiedossier met verantwoordingsinformatie. Deskundigen vanuit het bedrijfsleven richten zich primair op de herkenbaarheid van het beroep en de uitvoerbaarheid van beroepspraktijkvorming in de leerbedrijven. Deskundigen vanuit het onderwijs kijken met name naar de uitvoerbaarheid voor onderwijs en examinering.

Stap 5: Eindtoets door Toetsingskamer

Als het conceptkwalificatiedossier gereed is, wordt het ingediend voor eindtoets bij de Toetsingskamer van SBB. De Toetsingskamer beoordeelt het kwalificatiedossier aan de hand van de criteria in het Toetsingskader. Bij akkoord in eindtoets, kan het kwalificatiedossier ter validering naar de sectorkamer.

Stap 6: Validering door sectorkamer

De secretaris van de sectorkamer legt het conceptkwalificatiedossier en de verantwoordingsinformatie ter validering voor aan de sectorkamer. De sectorkamer laat zich wederom adviseren door de betrokken marktsegmenten. Indien nodig, vindt afstemming plaats met andere sectorkamers. Bij positief advies door de sectorkamer aan het bestuur, zogeheten validering, publiceert de Toetsingskamer het kwalificatiedossier als concept op de website van SBB.

Stap 7: Legitimering door bestuur SBB

Rekening houdend met het advies van de sectorkamer(s) en de Toetsingskamer legitimeert het Algemeen bestuur van SBB het kwalificatiedossier. Vervolgens dient het bestuur het dossier in bij het ministerie van OCW.

Stap 8: Vaststelling door minister van OCW

De minister van OCW stelt de kwalificatiedossiers vast met publicatie in de Staatscourant. Dat gebeurt meestal rond 1 juli en 1 januari. SBB publiceert daarna het kwalificatiedossier als definitieve versie op de website van SBB.

Ga naar de dossiers

Doe een voorstel voor een nieuwe of te wijzigen kwalificatie

Zie ook: