Actuele cijfers

gebouw SBB

Door de coronacrisis blijven nog veel vliegtuigen aan de grond en moeten horecazaken tijdelijk hun deuren sluiten. Veel bedrijven gaan massaal thuiswerken en theaters kunnen minder gasten ontvangen. We zien dit terug in de cijfers over stages en leerbanen.

Op deze pagina tonen wij u de tekorten voor het huidige schooljaar 2020-2021 en het afgelopen schooljaar 2019-2020.

De cijfers over het huidige schooljaar blijven we uitbreiden en actualiseren, mede door gebruik te maken van informatie van scholen, branches en landelijke en regionale partners. Inzicht in de tekorten geeft SBB de mogelijkheid om met onderwijs en bedrijfsleven gericht te zoeken naar mogelijke oplossingen.

Verloop van de cijfers

In juni 2020 startte SBB met het inventariseren van het tekort aan stages en leerbanen in het mbo voor het schooljaar 2020-2021. Voor de zomer waren er 19.000 verwachte tekorten. Eind augustus was dat aantal opgelopen tot 21.000. Medio september lijkt het harde werken door onderwijs en bedrijfsleven vruchten af te werpen en bedraagt de tussenstand 18.895.

Begin oktober was het tekort weer wat gestegen tot 20.587. Dat is een toename van 9%. Er komen nieuwe tekorten bij (3.483) en er gaan tekorten af (1.791). Let wel: een tekort betekent niet per definitie dat een student niet verder kan met zijn of haar studie. Er zijn ook studenten die nog een stageplek zoeken vanaf november 2020. Deze cijfers betekenen dat zo’n 5% van de mbo-studenten nog een stage of leerbaan zoekt.

Oorzaken van de tekorten

De oorzaken van de tekorten kunnen per marktsegment sterk verschillen. In 41% van de gevallen noemen scholen het coronavirus als oorzaak. In de zorg wordt niet direct corona als oorzaak genoemd, maar het niet kunnen geven van de goede begeleiding. Het niet kunnen geven van die begeleiding is wel een gevolg van de toegenomen druk op de zorg.

Ook kunsten en entertainment zijn sectoren die al zwaar waren getroffen door corona en die nu weer extra worden geraakt door de nieuwe maatregelen. De verwachting is dat ook het aantal leerbanen en stageplekken in de horeca door de sluiting van in ieder geval vier weken zal afnemen.

Voor de entreeopleidingen wordt specifieke begeleiding in 96% van de gevallen genoemd als oorzaak van stagetekorten, terwijl dit voor alle sectoren samen geldt voor circa 20%. De impact van de aangescherpte maatregelen in begin oktober is in deze cijfers nog niet terug te zien.

Wat ziet u in de Power BI?

Per 9 oktober bedraagt het tekort 20.587 stages en leerbanen. Per arbeidsmarktregio zien we de grootste tekorten in Groot Amsterdam (636 leerbanen en 4.012 stages), Holland Rijnland (69 leerbanen en 2.023 stages) en Rijnmond (295 leerbanen en 1.649 stages). De minste tekorten tonen Helmond-De Peel (0), Gorinchem (4 stages) en Rivierenland (1 leerbaan, 13 stages).

Per marktsegment zien we de grootste tekorten in zorg (151 leerbanen en 2.469 stages), welzijn (52 leerbanen en 2.128 stages), en bij crossovers (14 leerbanen en 1.334 stages). De minste tekorten tonen gespecialiseerde aanneming (33 leerbanen), creatief vakmanschap (30 stages) en carrosserie (40 leerbanen). Voor rail en infra zijn geen tekorten gemeld.

De grootste toename in de afgelopen maand is te zien bij zorg (van 2.056 naar 2.620, 584 erbij), winkelambacht (van 108 naar 496, 388 erbij, met name bij kappers) en gastvrijheid (van 758 naar 1063, 305 erbij).

Schooljaar 2020-2021

In augustus startten meer mbo-studenten met stages dan in 2019. In september is sprake van een forse daling (50.435 gestarte bpv-overeenkomsten in 2020 tegenover 90.577 in 2019, een daling van 44%). Bij de gestarte leerbanen voor bbl-studenten zagen we in augustus al een daling, die ook in september doorzet (19.512 gestarte bpv-overeenkomsten in 2020 tegenover 34.282 in 2020, een daling van 42%).

De grootste daling in absolute zin zien we bij opleidingen in zorg, welzijn en sport (29.760 gestarte bpv-overeenkomsten ten opzichte van 59.038 in 2019). Procentueel is de daling het grootst bij ict en creatieve industrie (-55%). Een daling in het aantal gestarte bpv-overeenkomsten zien we bij alle sectoren en alle marktsegmenten.

Per regio zagen we de grootste dalingen aan gestarte stages en leerbanen in Rijnmond, Groningen en Groot Amsterdam. In Zuidoost-Brabant, Midden-Limburg, Noord-Limburg en Helmond-de Peel was sprake van een toename in het aantal gestarte bpv-overeenkomsten in september 2020 tegenover dezelfde maand vorig jaar.

Een mogelijke oorzaak van de daling van nieuw gestarte stages en leerbanen is onvoldoende beschikbaarheid van stages en leerbanen voor bepaalde opleidingen. Maar het kan ook zijn dat scholen hun opleidingsprogramma anders inrichten, zodat studenten pas later in het studiejaar op stage gaan.

Schooljaar 2019-2020

Terwijl het aantal studenten dat in mei 2020 met een stage of leerbaan van start ging 60% lager lag dan in mei 2019, was er in juni 2020 bijna geen verschil met juni 2019. Dat is te verklaren doordat in juni traditioneel weinig studenten aan een stage of leerbaan beginnen.

Op de laatste peildatum van 25 juni was er voor mbo-studenten een tekort van 21.425 stages en leerbanen. De interactieve overzichten onderin deze pagina laten zien dat de situatie per sector en arbeidsmarktregio sterk verschilde.

Bekeken per marktsegment was er goed nieuws in gastvrijheid. Daar ging gingen circa 1.000 studenten van start, tegenover 547 een jaar eerder. Naar verwachting was dat een inhaalslag na de sluiting van de horeca tijdens de coronacrisis.

Per regio zagen we de grootste dalingen aan gestarte stages en leerbanen in Rijnmond en Groot Amsterdam. Zuidoost-Brabant, Midden-Limburg en Noord-Limburg kwamen er als beste vanaf.

Bekijk het aantal bpv-overeenkomsten in 2019-2020 (pagina 1) en 2020-2021 (pagina 2) 

Bekijk de ontwikkeling per leerweg in 2020, vergeleken met 2019

Bekijk de ontwikkeling per maand in 2020, ten opzichte van dezelfde maand in 2019