Regioschets Midden-Utrecht

Arbeidsmarkt en onderwijs

Aantal banen neemt toe in Midden-Utrecht

In totaal worden in Midden-Utrecht in 2019 bijna 511.000 banen verwacht. Vooral in zorg & welzijn zijn er veel banen van werknemers te vinden. Andere voor de regio belangrijke sectoren zijn openbaar bestuur, detailhandel, specialistisch zakelijke diensten, ICT en financiële diensten. In vrijwel alle sectoren neemt het aantal banen naar verwachting toe in 2019.

Door de aanwezigheid en groei van een relatief hoog opgeleide beroepsbevolking en vele toonaangevende kennisinstellingen zoals Universiteit Utrecht, UMC, KNMI, RIVM, Utrecht Science Park in de regio is het regionaal strategisch beleid vooral gericht op de (door)ontwikkeling van de gezondheidseconomie, duurzame economie en vrijetijdseconomie. Voor succes is de aanwezigheid van een omvangrijke creatieve ICT-sector van doorslaggevend belang. De ICT sector is één van de sterkst groeiende sector in Midden-Utrecht.

‘De doorontwikkeling van deze innovatieve sector krijgt dus in de regio eveneens veel aandacht. In de regio zijn inmiddels vele succesvolle crossovers tussen ICT en andere sectoren, bijvoorbeeld de zorgsector, ontstaan’. Bert van de Geijn (Arbeidsmarktadviseur, UWV)

Een ander sterk groeiende sector in Midden-Utrecht betreft de uitzendbureaus. Bij uitzendbureaus tellen ook werknemers mee die in dienst zijn van uitzendbureaus, maar die als uitzendkracht feitelijk in andere sectoren werken. Alleen in landbouw, industrie en financiële diensten krimpt het aantal banen. Doordat de daling in de industrie en financiële diensten licht is en de agrarische sector klein, is het effect op de totale banengroei in Midden-Utrecht beperkt.

Stijging mbo-vacatures

In de periode januari t/m juni 2018 ontstonden 18.500 vacatures op mbo-niveau in Midden-Utrecht, 8% meer dan in dezelfde periode een jaar eerder. Landelijk steeg het aantal vacatures op mbo-niveau ook met 8%. In regio Midden-Utrecht is vooral vraag naar mbo'ers in de sectoren gastvrijheid, retail en zorg. De stijging van het aantal vacatures wordt bepaald door productiegroei in een sector (leidend tot uitbreidingsvraag) en personeelsverloop (vervangingsvraag). Vergrijzing (vervangingsvraag) speelt in diverse sectoren een grote rol in de groei van het aantal vacatures.

Meer mbo-studenten

Het aantal mbo-studenten neemt ook toe: in 2017-2018 telde de regio bijna 19.100 mbo-studenten. Een stijging van 2% ten opzichte van voorgaand schooljaar. In regio Midden-Utrecht zijn, vergeleken met de andere arbeidsmarktregio’s, de meeste mbo-studenten. Het aantal mbo-gediplomeerden in de regio schommelt al jaren rond de 6.000. De meeste mbo-gediplomeerden zijn te vinden in de richtingen zorg, gastvrijheid, en retail. Dit sluit deels, maar niet helemaal aan op de personeelsbehoefte van werkgevers.

Adviseurs uit de regio (UWV en SBB) benoemen de volgende uitdaging voor Midden-Utrecht:

'Op basis van de feiten en cijfers voor deze regio staan we voor de uitdaging om steeds meer vanuit een gezamenlijke visie naar oplossingen werken. Niet langer versnipperd, maar meer elkaar benutten in de aanpak.' Jeroen van Zuilen (Regionaal Adviseur Onderwijs Arbeidsmarkt, SBB)

Bekijk de top 10 stageperspectieven per niveau met de beste kansen op stage per niveau voor Midden-Utrecht en andere regio’s. Bekijk het volledige overzicht op kans op stage, leerbaan en werk.

Werkgevers moeite met vinden van personeel met juiste kwalificaties

Door de economische groei ontstaat personeelskrapte op de arbeidsmarkt. Steeds meer werkgevers hebben moeite met het vinden van geschikte kandidaten voor hun vacatures. In Midden-Utrecht komen in bijna alle sectoren zeer moeilijk vervulbare vacatures voor. Deze variëren van loodgieter en elektricien in de techniek tot verzorgende IG en verpleegkundige in de zorg. Ook voor vrachtwagenchauffeur, (transport), restaurantkok (horeca), leerkracht basisonderwijs (onderwijs), medewerker klantenservice/klantcontact en financieel expert (financieel-economisch-commercieel) en programmeur en architect (ICT) zijn vacatures moeilijk vervulbaar.

Tegelijkertijd zijn er echter nog veel werkzoekenden die graag een baan willen vinden. Meer weten of wat partijen er aan doen om vraag en aanbod bij elkaar te brengen? Bekijk dan de regionale initiatieven of bekijk de Regio in Beeld van Midden-Utrecht, waar meer informatie over de ontwikkelingen, kansen en knelpunten op de regionale arbeidsmarkt en oplossingen voor personeelstekorten te vinden is.

Macrotrends op de arbeidsmarkt

De arbeidsmarkt trekt enorm aan. Dat betekent dat het als werkgever moeilijker wordt om de juiste mensen binnen te halen. Inspringen op de trends op de arbeidsmarkt wordt daarom steeds belangrijker. Hieronder worden 8 belangrijke macrotrends op de huidige arbeidsmarkt beschreven. Deze macrotrends spelen in elke arbeidsmarktregio. Door te klikken op een trend kunt u de bijbehorende toelichting lezen.

Flexibilisering

Het aandeel mensen dat werkt in een flexibele arbeidsrelatie, zoals een tijdelijk, oproep- of uitzendcontract neemt toe. Daarnaast telt Nederland ruim één miljoen zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers). Door flexibele arbeid in te zetten kunnen werkgevers sneller inspelen op veranderingen. Ook beperking van risico’s en kosten speelt een rol. Een flexibelere arbeidsmarkt doet een groter beroep op flexibiliteit, leervermogen en ondernemerschap van mensen. De mate van flexibilisering verschilt per beroepsniveau en sector. De flexibilisering is het grootst op de laagste beroepsniveaus. In bijvoorbeeld de bouwsector werken relatief veel flexwerkers, vooral als zzp’er.

Digitalisering

Communicatie vindt vaker online plaats. Nieuwe technologie, zoals beeldbellen, zorgt voor minder fysieke overlegmomenten die gepland moeten worden. Ook de aankoop van diensten en producten gebeurt vaker online (e-commerce). Informatie is digitaal beschikbaar en niet meer op papier. Deze ontwikkelingen hebben ook impact op de arbeidsmarkt: zo digitaliseren de overheid en de financiële sector hun klantprocessen in een hoog tempo, waardoor veel administratieve banen zijn verdwenen en de vraag naar werknemers met ICT-vaardigheden toeneemt. Ook leidt de toename in e-commerce tot een grotere vraag naar logistieke dienstverlening.

Robottechnologie

Door robotisering (robots, drones) worden steeds meer fysieke handelingen uitgevoerd zonder aanwezigheid van een mens. Robotisering, 3-D printen, en Internet of Things maken een innovatief en slim productieproces mogelijk. Productie in Nederland kan daardoor qua kosten weer concurreren met productie in lagelonenlanden.

Informatisering

Er is een toename van apparatuur waaruit data wordt verkregen. De daaruit resulterende informatie, blijft op grote snelheid doorgaan en leidt tot nieuwe mogelijkheden. Zo kunnen machineonderdelen preventief en precies op tijd worden vervangen met behulp van gegevens afkomstig van sensoren en nieuwe data analysetechnieken. Big data, Internet of Things en Smart industry zijn hierbij kernbegrippen.

Globalisering

Doordat we steeds makkelijker op grote schaal bewegen en communiceren, kunnen werkzaamheden op een andere plek worden uitgevoerd (outsourcing) of komt personeel vaker uit het buitenland. Mede door e-commerce werken bedrijven actiever over geografische grenzen heen.

Veranderende consument

De consument verandert: zijn bestedingsgedrag, zijn voorkeuren, zijn veranderend beeld van bezit en bijvoorbeeld communicatie. Klanten verwachten meer service en klantgerichtheid. Ook zijn ze vaak directer in de communicatie en oriënteren zich vaker online. Aspecten als beleving, sfeer en gastvrijheid worden steeds belangrijker. Vooral de horeca en detailhandel hebben hiermee te maken. Bedrijven willen op die manier waarde toevoegen voor klanten. Dit stelt hogere eisen aan de sociale en communicatieve vaardigheden van personeel.

Meer samenwerking

Door de toenemende internationalisering en het ontstaan van een kennis-/deeleconomie ontstaan er meer samenwerkingsverbanden. Dankzij digitalisering is samenwerken gemakkelijker en minder plaatsgebonden. Daarnaast worden organisaties steeds platter, met zelfsturende teams en veel verantwoordelijkheid op de werkvloer. Meer bedrijven werken in multidisciplinaire teams. In bijvoorbeeld de bouw werken verschillende disciplines samen door de komst van lean bouwen.

Duurzaamheid

Hernieuwbare en schone energiebronnen winnen aan terrein door de nadruk op duurzaamheid. Door deze energietransitie verschuift de werkgelegenheid van fossiele brandstoffen naar technologische industrie en installatie van bijvoorbeeld zonnepanelen, slimme meters en laadpalen voor elektrische auto’s. Ook in de horeca, land- en tuinbouw en handel houden bedrijven rekening met de toenemende vraag naar duurzame producten en diensten. Dit kan invloed hebben op de eisen die aan personeel worden gesteld.